आभासी जीवन अर्धे जग जगत आहे. जगाची साधारणतः लोकसंख्या आठ अब्जच्या घरात आहे. त्यापैकी ५.२ अब्ज आंतरजाळाशी जोडलेले आहेत. अन ४.२ अब्ज लोक कोणत्या ना कोणत्या समाज माध्यमांवर सक्रिय आहे!
सक्रिय इतके की, जगाच्या कोणत्याही देशापेक्षा अधिक क्रयशक्ती त्यांची होते. मध्यंतरी असाच मुलांच्या दूरदर्शन संचाच्या वेडाचा एक अहवाल पाहण्यात आलेला. साधारण १२ ते १८ वयोगटातील मुले दिवसाकाठी आठ तास दूरदर्शन संचासमोर असतात असं त्यात नमूद केलेलं!
सुरवातीला हे धक्कादायकच वाटलेलं. पण जगाला भ्रमणयोजक आणि आंतरजाळाने वेडसमोर तेही फिके! आजमितीला २ अब्जच्या घरात संकेतस्थळे आहेत. १.९ पद्म (१९०० अब्ज) विपत्र/ईमेल पाठवलेली आहेत. दर क्षणाला गुगल शोधयंत्रावर लाखभर शोध घेतले जातात!
आतापर्यंत ५४ लाख नोंदी/लेख लिहिले गेले आहेत. दर क्षणाला ९५००हुन अधिक ट्विट संदेश प्रकाशित होतात. क्षणाला युट्युबवर ९२ हजाराहून अधिक चित्रफिती पहिल्या जातात. आभासी जीवन इतके मोठे आहे.
क्षणाला ११००हुन अधिक इन्टाग्रामवर छायाचित्रे. तर क्षणाला टंब्लरवर दोन हजार संदेश प्रकाशित होतात. जवळपास ३ अब्ज फेसबुकचे वापरकर्ते आहेत. पिंटरेस्टचा वापर ४० कोटीहून अधिक लोक करतात. क्षणाला सहा हजाराहून अधिक स्कायपी संभाषणे होतात. वर्षाला लाखभर संकेतस्थळांवर आभासी दरोडा टाकला जातो.
क्षणाला लाखभर जीबी माहितीच्या पाहण्या होतात. दिवसाकाठी चार लक्ष संगणक/फुलणक खरेदी केले जातात. तीस लाखांहून अधिक भ्रमणयोजकांची विक्री होते. हे सगळं इतकं मोठं आहे की आपणच नव्हे तर सर्व जग हे आभासी जगत असल्याचे द्योतक आहे.
कोणतीही गोष्ट अकारण केली जात नाही. ज्यात काही फायदा नाही अशी कोणतीही गोष्ट फारकाळ टिकत नाही. आभासी जगाचा फायदा जोपर्यंत आहे तोवर ते असेल. त्याचा प्रत्यक्ष जीवनावरही परिणाम होतो.
आपण कितीही टाळले तरी आपण त्याचा भाग झालेलो आहोत. अनेक देशांचे सरकार आंतरजाळाचा वापर आपल्या नागरिकांवर नियंत्रणासाठी करतात. प्रत्येक गोष्टीच्या चांगल्या वाईट अशा दोन्ही बाजू असतात. सूचनांचा भडीमार मुळे अनेकांच्या दैनंदिन जीवनावर ह्याचे वाईट परिणाम घडले. अपुरी झोप, चिडचिडेपणा, ताण वाढण्यासारख्या गोष्टीही वाढल्या आहेत.
कोणत्याही गोष्टीचा अतिरेक हा वाईट असतो. ‘अति तिथं माती’ ही म्हण सगळीकडे लागू पडते. त्यामुळे, ह्या आभासी जगात किती रममाण व्हायचे हे ठरवायला हवे. तूर्तास इतकेच. बाकी बोलूच!!